Bir elmayı ısırırken aklınızdan hiçbir şey geçmez. Oysa 1990’ların sonunda bir grup Japon araştırmacı, elma suyundan kültürdeki saç hücrelerini normalin yaklaşık üç katı hızla büyüten bir bileşik elde etti. Bu bileşik prosiyanidin B2’ydi.
Prosiyanidin B2; elma, üzüm çekirdeği ve kakaoda bulunan doğal bir bitkisel flavonoiddir. Laboratuvar ve hayvan çalışmalarında saç foliküllerini büyüme evresine geçirdi ve saç hücrelerini büyümeyi durduran sinyallere karşı korudu.
İnsanlarda kanıtlar daha sınırlı ama gerçek: Erkek tipi saç dökülmesi yaşayan erkeklerle yapılan üç çift kör çalışmada, topikal bir prosiyanidin toniğiyle daha fazla ve daha kalın saç tespit edildi; hiçbir yan etki kaydedilmedi. Bu yazıda prosiyanidin B2’nin ne olduğunu, nasıl etki edebileceğini, çalışmaların gerçekte neler gösterdiğini ve saç bakım rutininize nasıl ekleyebileceğinizi anlatıyoruz.
Prosiyanidin B2 nedir ve nereden elde edilir?
Prosiyanidin B2 bir dimerdir: birbirine bağlı iki (−)-epikateşin molekülünden oluşur. Kondanse tanenler veya OPC (oligomerik proantosiyanidinler) olarak da bilinen bir flavonoid grubu olan proantosiyanidinlere aittir. Kimyasal formülü C30H26O12’dir.
Prosiyanidinleri zaten beslenmenizle alıyorsunuz. Journal of Nutrition’da yayımlanan bir çalışmaya göre, test edilen besinler arasında porsiyon başına en fazla prosiyanidini çikolata ve elma sağladı: sırasıyla yaklaşık 165 mg ve 147 mg. Elmadaki miktar ise çeşide göre porsiyon başına 12 ile 252 mg arasında büyük farklılık gösterdi.
Başlıca besin kaynakları
- Elma, özellikle kabuğu. Güney İtalya’ya özgü Annurca elması, incelenen çeşitler arasında prosiyanidin B2 içeriği en yüksek olanlardan biridir.
- Üzüm çekirdeği ve üzüm kabuğu; üzüm çekirdeği ekstresinin bilinen kaynağı.
- Kakao ve bitter çikolata.
- Daha küçük kaynaklar: tarçın, alıç, kırmızı şarap ve turna yemişi gibi.
Önemli bir nokta: Saç çalışmalarında elma ya da elma suyu kullanılmadı. Elma suyundan %94’ün üzerinde saflaştırılmış prosiyanidin B2, bir saç derisi toniğinde çözülerek kullanıldı. Daha fazla elma yemek sağlıklıdır, ancak test edilen tedaviyle aynı şey değildir.
Prosiyanidin B2, saç dökülmesinin temel nedenlerini nasıl hedefler?
Prosiyanidin B2, DHT’yi finasterid gibi bloke etmez. Laboratuvar araştırmaları farklı bir yola işaret ediyor: Foliküle ne zaman büyüyeceğini ve ne zaman duracağını söyleyen sinyaller üzerinde etki gösterir.
Her saç folikülü büyüme (anajen), gerileme (katajen) ve dinlenme (telojen) evrelerinden oluşan bir döngüden geçer. Androjenetik alopeside büyüme evresi her döngüde kısalır; bu yüzden saçlar giderek incelir ve kısalır. Yayımlanmış laboratuvar çalışmalarında üç mekanizma tanımlanmıştır.

1. Saç hücresi büyümesini uyarır
1999’da Journal of Investigative Dermatology’de yayımlanan bir çalışmada prosiyanidin B2, fare saç epitel hücrelerinin büyümesini beş gün içinde kontrol grubunun yaklaşık %300’üne çıkardı. Aynı araştırma grubu, prosiyanidinlerin farelerde büyüme evresini neredeyse minoksidil kadar güçlü biçimde başlattığını bildirdi.
2. Protein kinaz C’yi (PKC) dengeler
Protein kinaz C, saç döngüsünde rol oynayan bir sinyal enzimidir. Prosiyanidin B2, PKC’yi seçici olarak baskılar ve araştırmacılar bu etkiyi bileşiğin saç çıkarıcı etkisiyle ilişkilendirdi. Daha sonraki bir laboratuvar çalışması özellikle PKC-βI ve βII izoenzimlerine dikkat çekti.
3. “Büyümeyi durdur” sinyalini (TGF-β) engeller
TGF-β1, androjenlere yanıt olarak dermal papilla hücreleri tarafından üretilir ve folikülleri katajen evresine itmeye yardımcı olur. Hücre kültürlerinde TGF-β1 ya da TGF-β2 eklenmesi saç hücrelerinin büyümesini yavaşlattı ve hücre ölümünü tetikledi. Prosiyanidin B2 eklenmesi ise her iki etkiyi de ortadan kaldırdı.
Bu bulgular hücre kültürlerinden ve farelerden elde edildi. Prosiyanidin B2’nin neden makul bir saç aktifi olduğunu açıklıyorlar, ancak aynı mekanizmaların insan saç derisinde de işlediğini kanıtlamıyorlar.

Prosiyanidin B2 saç derisindeki kan dolaşımını iyileştirebilir mi?
Bu sık duyulan bir iddia, bu yüzden net bir yanıtı hak ediyor: Hiçbir çalışma, prosiyanidin B2 uygulandıktan sonra saç derisindeki kan akışını ölçmedi.
Mevcut olan, saç derisi dışında yapılmış damar araştırmalarıdır. Göğüs içi arter (internal mammaryan arter) ve safen ven gibi izole insan kan damarlarında prosiyanidin B2, damar duvarını gevşetti. Bu etki damarın iç yüzeyine (endotel) bağlıydı ve büyük ölçüde artan nitrik oksit üretiminden kaynaklanıyordu. 2022’de farelerde yapılan bir çalışma da nikotinin bozduğu damar gevşemesini iyileştirdiğini gösterdi.
İyi bir kan akışı aktif foliküller için önemlidir ve bu damar verileri umut verici. Ancak laboratuvar kabında gevşeyen bir arter, seyrelen bir tepe bölgesinde daha iyi dolaşım anlamına gelmez. Asıl hedefiniz dolaşımsa, saç derisi masajı ve doğrudan mikrosirkülasyonu hedefleyen ürünler daha pratik seçeneklerdir.
Folikül yaşlanmasını ve minyatürleşmeyi önlemek
Minyatürleşme, androjenetik alopesinin ayırt edici özelliğidir. Foliküller bir gecede ölmez; döngüden döngüye küçülerek sonunda yalnızca ince, kısa ve neredeyse görünmez kıllar üretir hale gelir.
Mevcut araştırmalara göre prosiyanidin B2 bu süreci iki şekilde yavaşlatabilir:
- Büyüme evresini korur. TGF-β’ye karşı koyarak foliküllerin erkenden katajene itilmek yerine anajende daha uzun kalmasına yardımcı olabilir.
- Antioksidan koruma sağlar. Prosiyanidin B2 serbest radikalleri temizler ve laboratuvar testlerinde LDL oksidasyonunu engelledi. Oksidatif stres, folikül yaşlanmasıyla ilişkilendirilen etkenlerden biridir.
Klinik çalışmalar bunu dolaylı olarak destekliyor. İnsanlarda yapılan ilk çalışmada, kalınlığı 40 µm’nin üzerindeki saçların oranı plaseboya kıyasla anlamlı ölçüde arttı. Daha kalın saçlar, foliküllerin minyatürleşmeden uzaklaştığına işaret eder.
Hiçbir çalışma, prosiyanidin B2 kullananları folikül yaşlanmasını yıllar içinde önlediğini gösterecek kadar uzun süre takip etmedi. Onu bir garanti değil, destekleyici bir aktif olarak görün.
Prosiyanidin B2 nasıl alınır: Beslenme mi, topikal kullanım mı?
Prosiyanidin B2 saç folikülüne iki yolla ulaşabilir: besinler veya takviyeler aracılığıyla ve doğrudan saç derisine uygulanarak. Bu iki yol eşdeğer değildir; her birinin neyi yapıp neyi yapamayacağını bilmek işinize yarar.

Yol | Örnekler | Kanıtlar ne gösteriyor? |
Beslenme | Elma (kabuğuyla), bitter çikolata, üzüm çekirdeği, turna yemişi | Sağlıklı bir prosiyanidin kaynağı, ancak hiçbir çalışma sıradan besinleri saç çıkışı açısından test etmedi |
Ağızdan ekstre | Elma polifenolü veya üzüm çekirdeği ekstresi kapsülleri | Annurca elması ekstresiyle yapılan 8 haftalık bir çalışmada başlangıca göre daha fazla saç tespit edildi; paralel plasebo grubu yoktu |
Topikal tonik | Saç derisine uygulanan saflaştırılmış prosiyanidin B2 veya elma prosiyanidini çözeltisi | Erkeklerde yapılan üç çift kör çalışmada plaseboya kıyasla daha fazla ve daha kalın saç tespit edildi |
Pratik öneriler
- Kabuğunu da yiyin. Elmadaki prosiyanidinlerin çoğu kabukta ve kabuğun hemen altında bulunur.
- Daha bitter çikolatayı tercih edin. Prosiyanidinleri taşıyan şeker değil, kakaodur.
- Ekstre etiketlerini dikkatle okuyun. Üzüm çekirdeği ve elma ekstreleri toplam proantosiyanidin miktarını belirtir, ancak bunun ne kadarının prosiyanidin B2 olduğunu nadiren yazar.
- Topikal ürünlerde sabırlı olun. Çalışmalarda tonik, sonuçlar ölçülmeden önce en az 4 ay boyunca günde iki kez uygulandı.
Klinik çalışmalar ve başarı oranları
İnsanlardaki kanıtlar üç topikal ve bir ağızdan kullanım çalışmasına dayanıyor. Topikal çalışmaların tamamı aynı Japon araştırma grubundan geliyor, hepsi erkek tipi saç dökülmesi yaşayan erkeklerle yapıldı ve hepsi küçük ölçekliydi.
Çalışma | Katılımcılar | Tedavi | Süre | Ana sonuç |
Takahashi et al., Journal of Cosmetic Dermatology, 2005 | 43 erkek (21 aktif, 22 plasebo) | %0,7 elma prosiyanidin oligomerleri, günde iki kez | 12 ay (6 ay plaseboya karşı) | Toplam saç sayısında plaseboya göre anlamlı ölçüde daha fazla artış; yan etki yok |
Takahashi et al., Phytotherapy Research, 2001 | 29 erkek (19 aktif, 10 plasebo) | %1 prosiyanidin B2 toniği, günde iki kez | 4 ay | 0,25 cm² başına +3,67 saça karşı −2,54 (p < 0,001); katılımcıların %78,9’unda saçlar kalınlaştı, plaseboda %30,0 |
Kamimura et al., Phytomedicine, 2000 | 29 erkek (19 aktif, 10 plasebo) | %1 prosiyanidin B2 toniği | 6 ay | 0,25 cm² başına +1,99 saça karşı −0,82 (p < 0,02); daha fazla terminal saç; yan etki yok |
Tenore et al., Journal of Medicinal Food, 2018 | 250 yetişkin (116 erkek, 134 kadın) | Ağızdan Annurca elması ekstresi, günde 2 kapsül | 8 hafta aktif | cm² başına saç sayısı başlangıca göre yaklaşık %118–125 arttı; eş zamanlı plasebo grubu yok |
Bu sonuçlardan ne çıkarabiliriz?
Sonuçlar aynı yönü gösteriyor: daha fazla saç ve daha kalın saç (iki farklı ölçüm; farkı saç yoğunluğu ve saç kalınlığı rehberimizde anlattık) ve kaydedilmiş hiçbir yan etki yok. 4 aylık çalışmada prosiyanidin B2 kullanan her beş erkekten yaklaşık dördünün ortalama saç çapı arttı.
Sınırlamalar da önemli. Topikal çalışmalar küçüktü, yalnızca erkeklerle yapıldı ve bileşiği geliştiren ekip tarafından yürütüldü. Ağızdan kullanım çalışmasında paralel plasebo grubu yoktu; dolayısıyla yüksek yüzdeler kişinin kendi içindeki değişimi gösteriyor. Minoksidil veya finasteridle doğrudan karşılaştırma yapan bir çalışma yayımlanmadı.
Kısacası prosiyanidin B2, üzerinde en çok çalışılmış bitkisel saç aktiflerinden biri; ancak ilerleyen saç dökülmesinde tıbbi tedavinin yerini tutmaz.

MD Plus Bio ürünleri nerede devreye giriyor?
MD Plus Bio ürünlerinin içeriğinde aktif madde olarak saflaştırılmış prosiyanidin B2 yer almıyor. Bununla birlikte, onunla birlikte çalışan içerikler barındırıyor: Procapil ve doğal bir proantosiyanidin kaynağı olan üzüm çekirdeği ekstresi bunlardan bazıları. Her birinin nasıl konumlandığı aşağıda.
Ürün | İlgili aktifler | Prosiyanidin B2 ile nasıl uyum sağlar? |
Procapil, Redensyl, Capixyl, AnaGain, biotin, saw palmetto, peptit kompleksi | Günlük, durulanmayan serum. Saçın tutunmasını ve büyüme evresini destekleyen aktifler: Procapil, Redensyl ve AnaGain | |
Capixyl, piroktone olamin, pantenol, üzüm çekirdeği ve diğer bitkisel ekstreler | Günlük saç derisi temizliği; üzüm çekirdeği ekstresi proantosiyanidin açısından zengin bitkisel bir içeriktir | |
Procapil, Redensyl, Capixyl, AnaGain, S.DNA, bitkisel kök hücreler | Dermaroller ile haftalık yoğun saç derisi bakımı | |
Biotin, çinko, selenyum, demir, amino asitler, üzüm çekirdeği, yeşil çay | İçeriden beslenme desteği; Annurca çalışmasında da elma ekstresi biotin, çinko ve selenyumla birlikte kullanıldı | |
Şampuan, serum, mezo serum ve multivitamin bir arada | Saç derisi bakımını ve beslenmeyi birleştiren eksiksiz 3 aylık bir rutin |

Prosiyanidin B2 mi, çok aktifli bir rutin mi?
Prosiyanidin B2 belirli bir grup mekanizmayı iyi hedefler. Ancak saç dökülmesinin genellikle aynı anda birden fazla nedeni vardır: hormonlar, oksidatif stres, zayıf bir saç derisi bariyeri ve beslenme. Çok aktifli bir rutin, bu etkenlerin daha fazlasını aynı anda ele almak için tasarlanmıştır.
Elma ve bitter çikolata gibi prosiyanidinden zengin besinleri zaten tüketiyorsanız, I Care My Hair Package bunlara topikal ve beslenme desteği ekler. Asıl sorununuz yağlı veya tahriş olmuş saç derisiyle birlikte görülen dökülmeyse, Hair Repair Shampoo ve Hair Repair Serum ile başlayın.
Saç ekiminden sonra herhangi bir ürünü ancak saç deriniz iyileştikten ve doktorunuz onay verdikten sonra kullanın.

Saç dökülmesi ne zaman değerlendirilmeli?
Amerikan Dermatoloji Akademisi (AAD), kalıtsal saç dökülmesi yaşayan kişilerin tedaviye erken başladıklarında en iyi sonuçları aldığını vurguluyor. Ani ya da bölgesel dökülme, saç derisinde ağrı veya yara izi fark ederseniz ya da düzenli bir rutine rağmen üç ila altı ay sonra incelme devam ediyorsa bir dermatoloğa başvurun.
Sıkça sorulan sorular
Prosiyanidin B2 saç çıkışına gerçekten yardımcı olur mu?
Kanıtlar umut verici ama sınırlı. Erkek tipi saç dökülmesi yaşayan erkeklerle yapılan üç küçük çift kör çalışmada, topikal prosiyanidin toniğiyle plaseboya kıyasla daha fazla ve daha kalın saç tespit edildi. Daha kapsamlı ve bağımsız çalışmalar henüz yayımlanmadı.
Prosiyanidin B2 ile Procapil aynı şey mi?
Hayır. Procapil; biotinoil tripeptit-1, apigenin ve oleanolik asitten oluşan bir karışımdır ve prosiyanidin B2 içermez. İkisi de bitkisel bir flavonoid içerir ve ikisi de TGF-β sinyali üzerinde etki gösterir; bu yüzden sık sık birlikte anılırlar.
Elma yiyerek veya elma suyu içerek prosiyanidin B2 alabilir miyim?
Elma, özellikle kabuğu, kakao ve üzüm çekirdeğiyle birlikte en zengin besin kaynaklarından biridir. Ancak saç çalışmalarında elma veya meyve suyu değil, saç derisine uygulanan saflaştırılmış prosiyanidin B2 kullanıldı. Sağlıklı beslenme saçı destekler, ama test edilen tedaviyle aynı şey değildir.
Prosiyanidin B2’nin etkisi ne kadar sürede görülür?
Klinik çalışmalar sonuçları 4., 6. ve 12. aylarda ölçtü. Saç yavaş uzar; bu nedenle herhangi bir saç bakım rutinini değerlendirmeden önce en az üç-dört ay düzenli olarak uygulamak gerekir (bkz. 3 aylık saç tedavisi takvimimiz).
Prosiyanidin B2 güvenli mi, minoksidille birlikte kullanılabilir mi?
Üç topikal çalışmada hiçbir yan etki kaydedilmedi. Prosiyanidin B2’yi minoksidille birlikte test eden yayımlanmış bir çalışma bulunmuyor; bu yüzden ikisini birlikte kullanmadan önce, özellikle hassas bir saç deriniz varsa, dermatoloğunuza danışın.
Kaynaklar ve ek okumalar
- Investigation of the topical application of procyanidin oligomers from apples to identify their potential use as a hair-growing agent (J Cosmet Dermatol, 2005) 43 erkekle yapılan 12 aylık çift kör çalışma. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/17168871/
- The first clinical trial of topical application of procyanidin B-2 to investigate its potential as a hair growing agent (Phytother Res, 2001) 29 erkekle yapılan 4 aylık çift kör çalışma. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11406858/
- Investigation of topical application of procyanidin B-2 from apple to identify its potential use as a hair growing agent (Phytomedicine, 2000) 29 erkekle yapılan 6 aylık çift kör çalışma. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11194183/
- Several selective protein kinase C inhibitors including procyanidins promote hair growth (Skin Pharmacol Appl Skin Physiol, 2000) PKC mekanizması üzerine laboratuvar ve hayvan araştırması. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/10859531/
- Procyanidin oligomers counteract TGF-beta1- and TGF-beta2-induced apoptosis in hair epithelial cells (Skin Pharmacol Physiol, 2006) TGF-β mekanizması üzerine hücre çalışması. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/16778458/
- Annurca Apple Nutraceutical Formulation Enhances Keratin Expression and Promotes Hair Growth and Tropism in a Randomized Clinical Trial (J Med Food, 2018) 250 yetişkinle yapılan ağızdan elma ekstresi çalışması. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5775114
- Procyanidin content and variation in some commonly consumed foods (J Nutr, 2000) Elma, çikolata, şarap ve turna yemişi suyundaki prosiyanidin düzeyleri. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/10917927/
- A cell-based system for screening hair growth-promoting agents (Arch Dermatol Res, 2009) Saç folikülü hücrelerinde apigenin ve TGF-β1. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/19277688/
- Mechanisms of endothelium-dependent vasorelaxation induced by procyanidin B2 in venous bypass graft (J Pharmacol Sci, 2020) İnsan ven dokusu üzerinde damar araştırması. https://doaj.org/article/11fb90d4b21d41af9089cc7135d5a499
- American Academy of Dermatology: What is male pattern hair loss, and can it be treated? Tedavi seçenekleri ve erken başlamanın önemi. https://www.aad.org/public/diseases/hair-loss/treatment/male-pattern-hair-loss-treatment